يار محمد خان سهام الدوله / خاور بى بى شادلو
10
سفر نامه هاى سهام الدولة بجنوردى ( فارسى )
اولياى حكومت ايران كسب كرده بود . از متن سفرنامهها برمىآيد كه علاوه بر شخص شاه موردتوجه وليعهد و ظل السلطان و نايب السلطنه و وزراء و اشخاص سرشناس بود . مأمورين كشورهاى خارجى هم سعى به ايجاد روابط حسنه با او داشتند . چند نمونه آن به نقل از سفرنامهها ذكر مىشود . « دوشنبه 12 شوال 1312 - غروبى آدم وزير مختار دولت بهيه روس آمد كه وزير مختار سلام مىرساند و مىگويد خبر از آمدن شما نداشتم ، و الا تا حال شما را ديدن مىكردم . من هم جوابى دادم . » چهارشنبه 14 شوال - جايى نرفتم . دو ساعت به غروب مانده جناب وزير مختار انگليس ديدن آمدند . بعد از قدرى صحبت رفتند . » شنبه 17 شوال - من هم رفتم بازديد وزير مختار انگليس . بسيار شخص محترم موقر دانايى است . از رجال بزرگ انگلستان مىباشد . چند ساعتى صحبت كرده آمدم منزل . » چهارشنبه 21 شوال - در ساعت سه و نيم وزير مختار روس وقت داده بودند رفتم سفارتخانه . پيرمردى باهوش و عاقل است . منتها درجهء پذيرايى از من در كمال احترام كردند . يك ساعتى آنجا بوديم . صحبتهاى متفرقه كرديم . » 22 شوال - در ساعت چهار به غروب مانده جناب جلالت مآب وزير مختار روس آمدند منزل ما . تا دم در اتاق استقبال كردم . آنها هم كلاه برداشته داخل اتاق شدند . مترجمشان جوانكى بود فارسى و تركى مىدانست . قريب يك ساعت نشستند از هر قبيل صحبت شد بعد رفتند . » امين السلطان صدر اعظم مغرور ناصر الدين شاه كه حتى گاهى به شخص شاه هم بىاعتنا بود نسبت به سهام الدوله احترام خاصى قائل بود . سهام الدوله روز 19 جمادى الثانى سال 1307 نوشته است : « دو ساعت به غروب مانده حضرت مستطاب اجل اشرف آقاى امين السلطان وزير و صدر اعظم تشريففرماى منزل شدند . تا جلو عمارت استقبال كردم تشريف